شماره دو: اوتیسم

اوتیسم؛ درخود‌ماندگی یا روان‌شناسی کاسب‌کارانه؟

بخش هفتم/ چیزهایی که باید بدانیم
نویسنده: علیرضا جوانمرد

«گئورگه رمانتسف» در سال 1898 در رُمانی به دنیا آمد. وی در سال 1916 وارد دانشگاه بودابست شد و در رشتۀ روان‌درمانگری به تحصیل پرداخت. وی در سال 1939 مقاله‌ای دربارۀ اوتیسم نوشت و به‌ مجلۀ «سَنتسِف» چاپِ ورشو سپرد. متن مقاله را عیناً و ذیلاً می‌آوریم و سپس بررسی کوتاهی دربارۀ آیندۀ زندگی او بیان خواهیم کرد:

«در اینکه اوتیسم را بسیاری از روان‌شناسان، بیماری روانی مهمی دانسته‌اند شکی نیست. اما این ادعا که علل و دلایل شکل‌گیری آن ناشناخته است جای درنگ و تأمل دارد. در این مورد خاص، نشانه‌های زیادی وجود دارد که می‌توان ادعایِ غالب روان‌شناسان را محل تردید قرار داد.»

«عبدالکریم هاتف»، آن‌طور که در برخی از متون تاریخی هم‌چون «مکتب‌الحانیه» و «دُرالتالیۀ» آمده اصالتاً اهل استان «خنج» و در دورۀ ستم‌شاهی رضاخانی به تاجیکستانِ شوروی سابق گریخته بود از موارد نقض این مدعاست.

مسیر حرکت خانوادۀ هاتف
در این زمینه ادعاهای متفاوتی دربارۀ «هاتف» وجود دارد. ابتلای او به اوتیسم تردیدهای فراوان داشته و دارد. «رادولف درایکرز» در یکی از مقالاتِ خود از او مثالی آورده که به ‌گفتۀ «لی لی وایس» امکان دارد مراد از علی‌اف این یادداشت نباشد. به ‌هر سو «هاتف» در طی مسیر، پس از هم‌سفر‌شدن با خانمی چهل‌و‌چند‌ساله که آن‌طور در مجلۀ «سِکرِت هیستُری» رمزگشایی شده با نام مستعارِ «آناستازیا فرانکن» به ‌تشخیص اوتیسم دست پیدا می‌کند. گویی پس از آنکه «هاتف» در واگن خود پس از شنیدن اولین سوتِ قطار، با بازوانِ قوی‌اش دستگیرۀ توقف را کشیده، قطار را متوقف کرده، گوش‌هایش را گرفته و جیغ زده، و بعد خانم آناستازیا بالای سرِ او رسیده و در کسری از ثانیه پی برده «هاتف» مبتلا به چه اختلالی است! ازآنجاکه خانم فرانکن آگاه بر فنون «ای.‌اِف‌.تی» بوده توانسته با به‌کارگیری روش مذبور هیجانات «هاتف» را کنترل، تخلیه و بهینه سازد. «آناستازیا فرانکن» مقاله‌ای مشهور به‌نام «ای‌.‌اف.‌تی: کنترل، تخلیه و بهینه» دارد.

ولی آیا علل و عوامل این بیماری برای والدین او ناشناخته بوده؟
والدین «عبدلکریم هاتف» همواره شاهدِ قدرت بازوان او بوده‌اند. خانوادۀ «هاتف» اظهار می‌دارند که در دوران بارداری فرزندشان، نان جو زیاد مصرف کرده‌اند و هرگاه فرزندشان نان جوی بیشتری می‌خورد حالتش تغییر می‌کرده. گویی اوتیسم در خانوادۀ علی‌اف مُسری نبود زیرا مادر خانواده تنها در دوران بارداری همین فرزند از نان جو استفاده کرده است.
اما مورد اوتیسم در خاندان هاتف‌ها به همین موضوع ختم نشده. اگرچه علی‌اف دیگری که دچار اوتیسم است هیچ ریشۀ مشترک نژادی با این علی‌اف نداشته اما تشابه اسمی تام‌وتمام دارند. ایشان هم البته ایران را به مقصد بریطانیا ترک کرده‌اند ولی چرایی آن هنوز بر کسی روشن نیست. بااین‌همه وی نیز دچار دو اختلال روانی هم‌زمان بود: دیده‌شدن به هر قیمتی و اوتیسم. اولین نشانه‌های عمومی ابتلای وی به بیماری‌های روانی زمانی بود که یک بار سرپا در رودخانه‌ای که از میان شهر لندن می‌گذشت قضای حاجت کرد. یعنی درست شش‌ سال پس از ملاقات با خانم فرانکن. سپس او را به‌عنوان یک بیمار اوتیستیک در یک تلویزیون جهانی آوردند: اوتیستیک از آن جهت که او علت رفتارهای اجتماعی را درک نمی‌کند و در پاسخ به سؤال‌ها، افسانه‌هایی را که در کودکی شنیده جواب می‌دهد. او خود را شاگرد راستین مکتب پسنقلی‌ها (Pasangha’lisem) می‌دانست و علایق زیادی به شوروی داشت و هرچه به او می‌گفتند اتحاد جماهیر شوروی از هم ‌پاشیده و نتیجۀ آن جز فقر و فلاکت و استبداد چیزی نبوده می‌خندید و می‌گفت: چه عالی! چی بهتر از این!
او مدعی بود توانسته نقشۀ‌ آیندۀ جهان را به دقت ترسیم کند. او از پاسخ هیچ سؤالی خود را عاجز نمی‌دانست و معتقد بود در مکتب پسنقلی نیازی نیست پاسخ به سؤال مرتبط باشد.

نقشۀ آینده جهان از هاتف ساکن بریطانیا
آنچه که از هاتف ساکن بریطانیا مشاهده شده نیز جای تأمل دارد. وی علاقۀ زیادی به خوردن فراورده‌های جو دارد به‌طوری‌که عده‌ای وی را معتاد به جو دانسته و معتقدند وی برای یک لقمه جو دست به هر کاری می‌زند. وی پس از سوء مصرف جو قدرتی پیدا می‌کند.
آن‌چنان‌ که بسیاری معتقدند جو گیاهی است که برگ‌های آن متناوب و باریک و دراز و به رنگ سبز تیره است. جو ازنظر کاشت به دو دسته تقسیم می‌شود، جو بهاره و جو پائیزه. جو بهاره در بهار کشت می‌شود و احتیاج به سرمای زمستان ندارد و قبل از زمستان دانه می‌دهد، در‌حالی‌که جو پائیزه در پائیز کشت می‌شود و محتاج سرمای زمستان است. خاستگاهِ واقعی جو هنوز ناشناخته است. اما بسیاری از محققین، خاستگاه این گیاه را کوه‌های زاگرس در غرب ایران، آناتولی جنوبی و فلسطین می‌دانند. بر پایۀ نظریۀ والیوف، مبداء جوی ریشک‌دار و غلاف‌دار، کشور اتیوپی و شمال آفریقا و مبداء نوع بدون ریشک، ریشک کوتاه و کلاهک‌دار، آسیای جنوب شرقی، به‌ویژه چین، ژاپن و تبت است. جو برای تعداد زیادی از مردمان نواحی سردسیر و خشک (به‌ویژه خاورمیانه و شمال آفریقا) منبع غذایی مهمی به‌شمار می‌رود. البته امروزه بیشتر برای خوراک دام و تهیۀ فراورده‌های تخمیری از این گیاه استفاده می‌کنند. در خصوص واکنش به دما، سه نوع جو موجود است: نوع بهاره که به سرما حساس بوده و بنابراین در بهار کاشته می‌شود. نوع پاییزه که در فصل پاییز کاشته می‌شود و تا فرا رسیدن فصل بهار، سنبله تولید نمی‌کند. نوع حد واسط که نسبت به سرما مقاومت کمتری داشته و در نقاط نسبتاً گرمسیر در هر دو فصل بهار و پاییز کشت می‌شود. جو بهاره و پاییزه را نمی‌توان همچون گندم بهاره و پاییزه که تفاوت دانۀ آنها کاملاً مشخص است، تشخیص داد.
جو پاییزه در بسیاری از نواحی نیمه‌خشک که بارندگی آنها غالباً در فصول گرم سال (بهار و تابستان) انجام می‌شود، تقریباً ۱۰ تا ۱۴ روز زودتر از گندم پاییزه کاشته می‌شود. جوی بهاره را هم تا آنجا که امکان دارد باید زودتر کاشت. البته جو نسبت به سرمای بهاره (دمای زیر صفر) نسبت به گندم حساس‌تر است. کشت زودتر جوی بهاره سبب می‌شود که محصول جو قبل از فرا رسیدن ایام گرم و خشک، برسد. تأخیر در کشت جو سبب لاغری دانه، عملکرد پایین و… می‌شود. محتوای لایزین کل پروتئین این محصول اندک است. ارزش زیستی پروتئین این محصول به نسبت در هنگام آسیاب، جو دوسر تمیز شده در کوره پخته شده و خشک شده و لیپاز از کار می‌افتد. این مرحله به‌عنوان ماندگاری که اسیدهای چرب نامطلوب آزاد نیستند، شناخته می‌شوند. تثبیت را خشک کرده و پوسته را دو نصف می‌کنند، بلغور جو صیقل داده شده پس از جدا کردن گردوغبار از آنها به‌صورت اریب بریده شده و در نتیجه هر دانه 4 تا 5 تکه می‌شود که هرکدام از آنها را «سه سنجاق» می‌گویند. این محصول مورد آسیاب قرار گرفته و آرد جو دوسر تولید می‌شود. میانگین بازده پودر (آرد) جو دو سر 57% است.
آرد جو دوسر از پودر سه سنجاق یا از جو دوسر کامل برش نخورده توسط حرارت‌دادن جو دوسر در بخارپز پختن محصول به‌شکل داغ و مرطوب در میان غلتک‌های سنگین و خشک‌کردن نهایی آرد حاصل می‌شود.
در جو دوسر مقادیر قابل‌توجهی از بتاگلوکان‌ها را در لایه‌های ضخیم زیر لایۀ آلرون داراست. محصولات جو دو‌سر مثل سبوس جو دوسر سرشار از فیبرِ خوراکی است که سِرُم کلسترل را کاهش می‌دهند.
جو دو‌سر حاوی فیبر محلول بتاگلوکان‌ها به‌همراه‌ اسیدهای صفراوی و مواد استروئیدی است که توسط دفع بدنی‌ یا سنتز کلسترول ممکن است کاهش پیدا کند. بتاگلوکان‌ها چسبندگی فیبر غذا را کاهش داده و بنابراین ژلاتینه‌شدن کمی دارند.
برخی دیگر از خواص دارویی جو عبارتند از:
به هضم غذا کمک می‌کند.
سطح کلسترول بد را کاهش می‌دهد.
از ابتلا به بیماری‌های قلبی-عروقی پیشگیری می‌کند.
از نارسایی قلبی پیشگیری می‌کند.
از ابتلا به دیابت جلوگیری می‌کند.
غلۀ جو به‌خاطر داشتن فیبر رژیمی فراوان، به ‌هضمِ غذا کمک بسیار خوبی می‌کند. این مادۀ غذایی با تحریک باکتری‌های مفید در روده، خطر ابتلا به هموروئید و سرطان روده را کاهش می‌دهد. جو حاوی یک مادۀ پایین‌آورنده کلسترول، به نام «اسید پروپیونیک» است که توسط فیبر نامحلول موجود در خود تولید می‌شود. جو برای سلامت قلب نیز دارای خواص فراوانی است. این مادۀ غذایی ازآنجا‌که سطح کلسترول را کاهش می‌دهد، موجب کاهش خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی-عروقی و نارسایی‌های قلبی نیز می‌شود. جو سرشار از مادۀ معدنی منیزیم است و کمبود منیزیم نیز باعث افزایش مقاومت سلول به انسولین شده و به بالا رفتن قند خون و درنتیجه دیابت منجر می‌شود. اما یادمان باشد مصرف زیاد جو می‌تواند باعث اوتیسم و تشدید آن باشد. روان‌شناسانی که می‌گویند مبدأ بیماری اوتیسم کشف‌نشده یا کاسب‌کارند یا باید این متن را چندین و چند بار با دقت بخوانند.

«هانا آرنت» در یکی از مقالات چاپ‌نشدۀ خود ابراز می‌دارد: «آقای گئورگه» از ترس فشار روان‌شناسان زمان، خود را تحویل نیروهای نازی مستقر در لهستان داد تا در کوره‌های آدم‌سوزی کشته شود. «آرنت» باتوجه‌به علاقۀ زیاد گئورگه به جو در مقالۀ خود، گمان برده است که این یک نامه رمزی بوده و اطلاعات نظامی روس‌ها را برای بریطانیا مخابره کرده است و همچنین از سرویس‌های اطلاعاتی بریطانیا به روسیه پیغام‌هایی داده. آقای «آلخاندرو فِرپِلِی» از پروفسورهای دانشگاه بیرمنگام ضمن تأیید نظریۀ «آرنت» مبنی بر جاسوس چندجانبه بودن گئورگه متن مقالۀ وی را حاوی هیچ اطلاعات مهم روا‌ن‌شناسی ندانسته و گفته کار درست همان بود که نشریۀ «سَنتسِف» انجام داد و مقالۀ گئورگه را چاپ نکرد. حالا پروفسور فِرپِلِی در اختیار بیمارستان روان‌پزشکی بریستول وابسته به ام‌آی‌فایو است. اتهام پروفسور فِرپِلِی افشای اطلاعات محرمانۀ نظامی و همکاری با دُوَل متخاصم است. البته برخی معتقدند روان‌شناسان در پی شکنجه پروفسور فِرپِلِی به‌خاطر افشای اطلاعات پروفسور گئورگه است.

برچسب ها

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

همچنین ببینید
بستن
دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن